Co określają reguły Incoterms
Incoterms 2020 to najnowszy zbiór 11 międzynarodowych reguł handlowych opublikowany przez Międzynarodową Izbę Handlową (ICC), który wszedł w życie 1 stycznia 2020 roku.
Są one standardem w umowach sprzedaży B2B, precyzyjnie określającym:
- Podział kosztów: kto płaci za transport, cło, ubezpieczenie i załadunek.
- Przejście ryzyka: w którym konkretnym momencie odpowiedzialność za towar przechodzi ze sprzedawcy na kupującego.
- Obowiązki stron: kto organizuje dokumentację, odprawę celną i ubezpieczenie.
Kluczowe zmiany w wersji 2020
W porównaniu do poprzedniej wersji (z 2010 roku) wprowadzono kilka istotnych zmian:
- Zastąpienie DAT regułą DPU: reguła Delivered at Terminal zmieniła nazwę na DAP Unloaded (DPU), co pozwala na wyładunek towaru w dowolnym uzgodnionym miejscu, nie tylko w terminalu.
- Różne poziomy ubezpieczenia: reguła CIP wymaga teraz domyślnie najwyższego poziomu ochrony (klauzula A), podczas gdy w regule CIF utrzymano standardowy poziom (klauzula C).
- FCA a konosament (Bill of Lading): umożliwiono stronom uzgodnienie, aby kupujący poinstruował przewoźnika o wystawieniu konosamentu z adnotacją „on board” dla sprzedawcy, co ułatwia rozliczenia akredytywowe.
- Bezpieczeństwo transportu: położono większy nacisk na obowiązki związane z wymogami bezpieczeństwa przewozu.
- Transport własny: reguły FCA, DAP, DPU i DDP uwzględniają teraz sytuację, w której sprzedawca lub kupujący organizuje transport własnymi środkami, bez angażowania zewnętrznego przewoźnika.
Klasyfikacja reguł
Reguł jest 11 i dzielą się na dwie główne kategorie w zależności od środka transportu.
1. Dla wszystkich środków transportu (multimodalne)
- EXW (Ex Works): najmniejsza odpowiedzialność sprzedawcy; kupujący odbiera towar z zakładu sprzedawcy.
- FCA (Free Carrier): sprzedawca dostarcza towar do przewoźnika wyznaczonego przez kupującego.
- CPT (Carriage Paid To): sprzedawca opłaca transport do wyznaczonego miejsca, ale ryzyko przechodzi na kupującego w momencie przekazania towaru pierwszemu przewoźnikowi.
- CIP (Carriage and Insurance Paid To): jak CPT, ale sprzedawca dodatkowo opłaca ubezpieczenie (wymagany wysoki poziom ochrony „A”).
- DAP (Delivered at Place): sprzedawca dostarcza towar do określonego miejsca, gotowy do wyładunku.
- DPU (Delivered at Place Unloaded): zastąpiło dawną regułę DAT; sprzedawca dostarcza i wyładowuje towar w miejscu przeznaczenia.
- DDP (Delivered Duty Paid): maksymalna odpowiedzialność sprzedawcy; dostarcza towar, opłacając cło i podatki importowe.
2. Dla transportu morskiego i wodnego śródlądowego
- FAS (Free Alongside Ship): dostarczenie towaru wzdłuż burty statku w porcie.
- FOB (Free On Board): ryzyko i koszty przechodzą na kupującego w momencie załadowania towaru na statek.
- CFR (Cost and Freight): sprzedawca opłaca fracht do portu przeznaczenia, ale ryzyko przechodzi po załadowaniu na statek.
- CIF (Cost, Insurance and Freight): jak CFR, plus ubezpieczenie (podstawowy poziom ochrony „C”).
Kluczowe aspekty reguł
- Punkt dostawy: gdzie fizycznie następuje przekazanie towaru.
- Przejście ryzyka: moment, w którym odpowiedzialność za uszkodzenie lub utratę towaru przechodzi ze sprzedawcy na kupującego.
- Podział kosztów: kto płaci za transport, załadunek, ubezpieczenie i odprawę celną.
Uwaga: Incoterms nie regulują momentu przejścia własności towaru ani warunków płatności – te kwestie muszą być zawarte osobno w umowie sprzedaży.